Yörünge yüksekliğinden

Bu bölüm, “web bileşenleri” için bir dizi modern standardı tanımlayacaktır.

Şu anda bu standartlar geliştirme aşamasındadır. Bazı standartlar iyi bir desteğe sahip ve modern HTML/DOM standardına entegre edilmişken, diğerleri henüz taslak aşamasındadır. Örnekleri herhangi bir tarayıcıda deneyebilirsiniz, Google Chrome muhtemelen bu özellikler konusundaki en güncel tarayıcı seçeneği olacaktır. Bunun nedeni belki de Google takımının ilgili birçok özelliğin arkasında olmasıdır.

… arasında ortak olan nedir?

Bu bileşen fikri tamamen yeni bir şey değil. Birçok framework ve dahası tarafından daha önceden kullanılmaktaydı.

Detayları tanımlamaya başlamadan önce insanlığın bu büyük başarısına bir göz atalım:

Bu, Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS).

Bu ise içerisinde ne olduğu (hemen hemen):

Uluslararası Uzay İstasyonu:

• Birçok bileÅŸenden meydana gelir.
• Her bileÅŸen kendi tarafında, içerisinde çok sayıda küçük detaylara sahiptir.
• BileÅŸenler oldukça karmaşık, birçok websitesinden çok daha karmaşık bir yapıdadır.
• BileÅŸenler; farklı dilleri konuÅŸan, farklı ülkelerden takımlar tarafından, uluslararası olarak geliÅŸtirilir.

… Ayrıca bu şey, içerisinde insanları canlı tutarak uzayda uçar!

Bu kadar karmaşık cihazlar nasıl oluşturulur?

Geliştirmemizi aynı düzeyde güvenilir ve ölçeklenebilir hale getirmek için hangi prensipleri ödünç alabiliriz? En azından, yaklaşabilmek için.

BileÅŸen mimarisi

Karmaşık yazılım geliştirmenin en meşhur kuralı şudur: karmaşık yazılım yapma.

Bir şey eğer karmaşıklaşacaksa – onu parçalara ayır ve birbiriyle en açık şekilde bir araya getir.

İyi bir mimar, karmaşığı basit bir şekilde oluşturabilendir.

Kullanıcı arayüzünü görsel bileşenlere ayırabiliriz: herbiri sayfada kendi yerine sahip olur, iyi tanımlanmış bir görev “yapar” ve diğerlerinden ayrıdır.

Şimdi bir web sitesine, örneğin Twitter’a bir göz atalım.

Doğal olarak bileşenlere ayrılıyor:

1. Üst menü.
2. Ãœye bilgisi.
3. Takip önerileri.
4. Gönderi formu.
5. (ve aynı zamanda 6, 7) – mesajlar.

Bileşenler alt bileşenlere sahip olabilir; örneğin mesajlar, bir üst seviyedeki “mesaj listesi” bileşeninin birer parçası olabilir. Tıklanabilir bir kullanıcı resmi kendi başına bir bileşen olabilir ve bu şekilde gider.

Bir bileşenin ne olduğuna nasıl karar vereceğiz? Bu biraz da sezgiden, deneyimden ve sağduyudan gelir. Genellikle ne yaptığını ve sayfa ile nasıl etkileşimde bulunduğunu tanımlayabildiğimiz, ayrılmış bir görsel varlıktır. Yukarıdaki durumda sayfa bloklara sahiptir, bunların herbiri kendi rolünü oynar. Bu durumda bunları bileşen yapmak mantıklıdır.

Bir bileÅŸen ÅŸunlara sahiptir:

• kendi JavaScript sınıfı.
• yalnızca kendi sınıfı tarafından yönetilen DOM mimarisi, dış kod buna eriÅŸemez (“kapsülleme” prensibi).
• BileÅŸen tarafından uygulanan CSS stilleri
• API: diÄŸer bileÅŸenlerle etkileÅŸime geçmek için olaylar, sınıf metotları vs.

Bir kez daha değinelim, tüm bu “bileşen” yapısı özel bir şey değildir.

Bunları oluşturmak için çok fazla framework ve geliştirme metodolojisi vardır, herbirinin kendi gösterişi vardır. Genellikle “bileşen hissi” sağlamak adına, CSS kapsamı ve DOM kapsülleme için özel CSS sınıfları ve kuralları kullanır.

“Web bileşenleri” bunun için yerleşik tarayıcı özellikleri sağlar, bu yüzden bunları artık taklit etmemize gerek yok.

• Özel elementler – özel HTML elementleri tanımlamak için.
• Gölge DOM – bileÅŸen için iç DOM oluÅŸturarak onu diÄŸerlerinden gizlemek için.
• CSS Kapsamı – yalnızca bileÅŸen içindeki Gölge DOM’a etki edecek stiller tanımlamak için.
• Olay yeniden hedefleme ve özel bileÅŸenlerin geliÅŸtirmeye daha çok uyması için diÄŸer ÅŸeyler.

Bir sonraki bölümde, web bileşenleri için temel, iyi desteğe sahip ve kendi başına iyi bir yapıya sahip olan "Özel Elementler"in detaylarına ineceğiz.